Libanon

Libanon, (Arabisch: لبنان), officieel de Republiek Libanon, is een klein en dichtbevolkt land gelegen aan de uiterste oostkust van de Middellandse Zee. In het zuiden grenst het aan Palestina/Israël en in het oosten en noorden aan Syrië.

LEBANON

 

Geografie
Libanon, in het Aramees ‘Laban’ ( yoghurt) of ‘het witte gebergte’, ligt in het Midden-Oosten tussen Syrië en Israël/ Palestina aan de Middellandse Zee. De oppervlakte is 10.452 km², circa een vijfde van Nederland een derde van België. Er lopen twee bergketens in de lengterichting. De kustvlakte wordt begrensd door het steile Libanongebergte. De hoogste toppen zijn Mount Sannin (2.630 m) en Qurnat as-Sawda (3.080 m). Ten oosten van dit gebergte strekt zich van noord naar zuid de Bekaa Vallei uit, een zeer vruchtbare en waterrijke hoogvlakte op een hoogte van 900 tot 1.600 meter. Het Libanongebergte beschermt de Bekaa Vallei tegen de hete westenwind in de zomer en tegen de regen in de winter. Nog meer naar het oosten loopt de Anti-Libanon bergketen.

Bevolking en religie
Libanon telt 4,467 miljoen inwoners (WB: 2013). Het is een smeltkroes van de drie belangrijkste monotheïstische godsdiensten: het christendom, islam en jodendom. De staat erkent 16 geloofsovertuigingen, inclusief de Joodse. Libanon werd onafhankelijk (Frans mandaat van 1920 tot 1943) van Frankrijk in 1943.

Economie
De economie draait op de bankensector en op dienstverlening als toerisme en horeca. Een belangrijk deel van het nationale inkomen is afkomstig van de miljoenen Libanese expats. Circa 38% van het land wordt bebouwd met graan, groenten, fruit, tabak en olijven en er is veel veeteelt. De industrie varieert van cement tot textiel, kleding, meubels, conserven en lichte maaltijden.

9.000 jaar wijnhistorie
7.000 voor Christus: Libanon ligt in een driehoek die de bakermat is van de wijnbouw, gevormd door de Kaukasus (het tegenwoordige Armenië en Georgië ), Mesopotamië (het tegenwoordige Irak) en Palestina. De moderne wetenschap gaat er voorzichtigheidshalve van uit dat de wijnbouw in Libanon ontstond. De Feniciërs brachten 5.000 jaar geleden de eerste wijnstokken langs de kuststrook in cultuur. Uit opgravingen bij de stad Byblos zijn hier aanwijzingen voor gevonden. Wijn heeft een belangrijke rol gespeeld in de Fenicische religie. De Griekse god Dionysus dan wel de Romeinse god Bacchus hebben hun oorsprong in de wijnrituelen uit de Kanaän. In de stad Baälbek staan de ruïnes van de Tempel van Bacchus die door de Romeinen in de 2e eeuw voor Christus werd gebouwd ter ere van hun wijngod Bacchus. Er zijn vele afbeeldingen te zien van wijnranken en wijnconsumptie.
3.000 – 330 voor Christus: De Fenicische handelaren exporteerden hun wijnen naar Egypte, Cyprus, Griekenland, Rome, Sardinië en Spanje; Robert Ballard, een oceanograaf uit de Verenigde Staten, vond twee Fenicische wrakken van 750 jaar voor Christus met daarin een lading wijn die nog intact was (zie: http://newsoffice.mit.edu/1999/ships-0714 ). De wijn lijkt door de Feniciërs te zijn beschermd door een laagje olijfolie op de wijn en vervolgens verzegeld door een dennenhouten stop met hars.
De reputatie van Libanon voor de productie van kwaliteitswijnen ging door tot in de Middeleeuwen, met wijnen uit Tyre en Sidon die zeer gewaardeerd werden in Europa en verhandeld door Venetiaanse kooplieden.
1517: Het huidige Libanon werd ingelijfd door het Ottomaanse Rijk. Wijn maken was verboden, behalve voor religieuze doeleinden. Dit gaf de Christenen van Libanon, voornamelijk Maronieten en Griekse en Armeense Orthodoxen, toch de mogelijkheid om wijn te produceren;
1857: Missionarissen van de Jezuïeten introduceerden nieuwe methodes voor wijnbouw en vinificatie. Ze plantten Cinsault, afkomstig van het door de Fransen bestuurde Algerije, op Château Ksara in het Zahleh district in de Bekaa vallei, waarmee ze grondlegger zijn van de moderne Libanese wijnindustrie. De Franse ingenieur Eugène François Brun richtte in 1868 Domaine des Tourelles op.
1918: Tussen de twee wereldoorlogen was het de Franse invloed die de cultuur van wijndrinken bevorderde. Door haar rol van kosmopoliet en financieel centrum beleefde Libanon een gouden eeuw, waardoor nieuwe kansen ontstonden voor een bloeiende wijncultuur. In de jaren 60 van de vorige eeuw waren al enkele wijnhuizen actief.
Château Nakad werd opgericht in 1923 en Gaston Hochar begon in 1930 met Château Musar.
1975-1990: Libanon gleed af naar een 15 jaar durende burgeroorlog die de ontwikkeling van de wijnsector belemmerde, waardoor de productie van wijn enorm afnam. Na deze oorlog waren de enige bekende wijnproducenten Ksara, Kefraya en Musar.
1992 – heden: Pas in de jaren 90 kreeg de wijnbouw een nieuwe impuls met de oprichting van Domaine Wardy in 1997, Massaya in 1998, Château Saint-Thomas en Heritage. De Franse invloed bleef onverminderd groot. De huidige vrede biedt nieuwe kansen en zorgt voor een onverwachte groei. Het conflict van 2006 veranderde overigens niet veel aan de voortgang in nieuwe ontwikkelingen (behalve dat er later werd geoogst dan gebruikelijk), ook al misten sommige wijngoederen op een haar na hun oogst. Massaya’s oogst werd helaas toch geheel vernield. Ondanks – of misschien wel dankzij – de ongeregeldheden steeg de vraag naar Libanese wijn.

Lastige omstandighedenIMG_0697
De omstandigheden waaronder de wijnproductie van Libanon plaatsvindt, zijn niet gemakkelijk. In 2006 woedde een korte maar hevige oorlog met Israël, met tragedies aan beide kanten en ruim 1.000 doden de oogst van dat jaar dreigde verloren te gaan. Maar het ergste was de burgeroorlog van 1975 tot 1990. In Libanon werd veel verwoest en er vielen 150.000 doden en honderdduizenden gewonden.IMG_0699

Oogsten tijdens de oorlog
De oogst van 2006 werd gedaan door kantoormedewerkers, schoonmaakpersoneel, directieleden en vrachtwagenchauffeurs, want plukkers waren door het conflict met Israël niet te vinden. Op Château Ksara werd de lading van een tractor van de buren met nieuwe pijpleidingen voor irrigatie, aangezien voor wapentuig. Een raket verwoestte tractor, lading en omgeving, waardoor veel schade aan de winery ontstond. Maar de oogst en de vinificatie gingen gewoon verder. Nu zie je in Beiroet en in de wijngebieden talloze controleposten met pantserwagens en zwaar bewapende militairen. En de bevolking blijft positief en denkt vol optimisme aan de toekomst. Met elke oorlog of conflict wordt men meer vastberaden om verder te gaan.

Wijnproductie en export
In 1998 waren er nog slechts vijf wijnbedrijven van betekenis. De huidige wijnbouw vindt voornamelijk plaats in de westelijke Bekaa Vallei – rondom Baälbek – waar het warm en zonnig is – en van de heuvels boven Zahle, maar sommige producenten experimenteren met een nieuw terroir – met name in Batroun en Jezzine, maar ook in de oostelijke Bekaa Vallei.
Ondanks de vele conflicten worden nu jaarlijks door 47 wijnbedrijven zo’n 8 miljoen flessen wijn geproduceerd op ongeveer 3.000 ha wijngaarden. De twee grootste producenten, Ksara en Kefraya, zijn samen goed voor tweederde van de landelijke productie. Een recente ontwikkeling is de vestiging van nieuwe bedrijven buiten de Bekaa Vallei. We vinden nu ook producenten in Batroun, Khinchara, Tarshish, Aley, Zahleh en Jazzin in het zuiden. Elk jaar komen er weer 100 tot 200 ha nieuwe wijngaarden bij.
Zo’n 50% van de totale productie Libanese wijn wordt geëxporteerd naar voornamelijk het Verenigd Koninkrijk (32%), Frankrijk (17%), de USA (14%) en Canada (5%).

Regelgeving
Enkele wijnproducenten van de Union Vinicole du Liban ijveren voor de oprichting van een wijninstituut dat strengere regels opstelt voor wijnbouw en wijnproductie en zorgt voor controle en handhaving. Er is nu nog te weinig regelgeving. De belangrijkste wijnbedrijven werken echter al op een verantwoorde wijze om internationaal mee te kunnen doen. Hoewel driekwart van de wijnproducenten christelijk is, realiseert iedereen zich hoe belangrijk de wijnsector is voor Libanon.

Bodem en klimaat
Heel Libanon bestaat uit kalkhoudende gebergten en een bodemgesteldheid die het mogelijk maakt om elegante wijnen te produceren.IMG_0702 Door het droge klimaat in de gehele bloei en rijpingsperiode van de druif komen hier geen nadelige (schimmel)ziekten voor, waardoor het niet nodig is om bestrijdingsmiddelen als pesticiden toe te passen. De puurheid van de wijnen is hiermee gegarandeerd.

Wijngebieden
Bekaa Vallei
De Bekaa Vallei is het belangrijkste productiegebied van Libanon. De streek heeft droge en zonnige zomermaanden met temperaturen tot 40°C, koele nachten (10°C) door de hoge ligging en regelmatige neerslag, waardoor er geen woestijnvorming plaatsvindt. In de zomer waait vaak een droge wind vanuit de golf of van Egypte. De winters zijn streng, met lage temperaturen en veel sneeuwval, maar er is zelden sprake van vorstschade. Het gebied bezit een eigen natuurlijke
waterhuishouding, dankzij smeltwater van deIMG_0691 sneeuw van de toppen van de Libanon en Anti-Libanon bergketens, zodat sommige druivenrassen zelden rijp worden vóór midden, en zelfs einde, september. De rendementen zijn met gemiddeld 31,5 hl/ha tamelijk laag. De grote wijnproducenten van Libanon bevinden zich in het zuidelijke deel van de Bekaa vallei, merendeels op een hoogte van 1.000-1.400 meter. De stenige bodem is daar rijk aan kalk, met een bovenlaag van klei of leem, en soms met stenen, grind of rode aarde.


Nieuwe wijnstreken
: Batroun, Kfifane, Bhamdoun, Richmaya, Majdel Maouche, Jezzine.
Het nieuwe heuvelachtige wijngebied Batroun ligt aan de kust, ten noorden van Beiroet. In dit tweede wijngebied van Libanon hebben zich al 8 wijnbedrijven gevestigd. De wijngaarden liggen op 400-1.300 m hoogte en sommige hebben uitzicht op de zee. Ten zuiden van Beiroet bij Jezzine en nog meer naar het zuiden zijn een aantal wineries te vinden. Dankzij o.a. bijzondere terroirs en mesoklimaten zijn ze zeer succesvol. Château Ka heeft al zijn wijngaarden opnieuw aangeplant in Baälbek.

Druivenrassen
Het zijn vooral de Franse en mediterrane druivenrassen die in Libanon verbouwd worden. Rood: Cabernet Sauvignon, Cabernet Franc, Malbec, Petit Verdot, Merlot, Cinsault (bush vines), Carignan, Grenache, Syrah, Mourvèdre, Pinot Noir, Gamay, Tempranillo.
Wit: Chardonnay, Muscat, Sauvignon Blanc, Sémillon, Viognier, Gewürztraminer, Clairette, Ugni blanc. De inheemse witte rassen Obaideh, Youssefi en Merwah worden meestal gebruikt voor de productie van arak, een brandewijn met groene anijs, maar Musar maakt er witte wijn van.

Sommige wijngaarden hebben nu afhankelijk van het druivenras wijnstokken die langs draden zijn opgebonden in plaats van de gebruikelijke bush vines. Al het werk wordt gedaan in de wijngaarden.

Onze wijnen komen uit verschillende regio’s:

Westelijke Bekaa Valley
• Chateau Qanafar
• Cave Kouroum

Centrale Bekaa Valley
• Domaine Cortbawi
• Chateau Khoury ( Biologisch )

Batroun Regio
• Aurora
• Batroun Mountains ( Biologisch )

Zuid-Libanon ( Verwacht begin oktotber 2016 )
• Karam Winery

Wijnmakers
Typerend aan de Libanese wijnmakers is het feit dat ze durven te experimenteren. Alhoewel de meesten in Frankrijk hebben gestudeerd gaan ze een stapje verder dan de Franse wijnmakers doordat ze meerdere druivenrassen bij elkaar gebruiken.
Aan de klimaat en druiven zal het niet liggen. De warme dagen en koele nachten zorgen ervoor dat de druiven gedijen. De teelt start vanaf 500 to ongeveer 1700 meter hoogte.